Spotkanie sieci jedzeniowej, 4.10.2019, Uniwersytet Gdański
Październikowe spotkanie sieci jedzeniowej miało na celu dyskusję nad metodyką badań poświęconych jedzeniu. Rozmowy toczyły się wokół przyjmowanych perspektyw badawczych, metod i technik prowadzenia badań, sposobów popularyzacji osiąganych rezultatów oraz wpływu wiedzy eksperckiej na życie społeczne oraz politycznych uwikłań badań nad jedzeniem. Można wyróżnić trzy kluczowe osie dyskusji.
I. Prowadzenie badań nad jedzeniem – podstawowe pytania
Podczas dyskusji rozważane były takie zagadnienia, jak: wykraczanie poza analizę materiałów tekstowych (np. w ramach badania przedstawień wizualnych), poszerzanie analiz jedzenia o towarzyszący mu kontekst (społeczny, historyczny) oraz uwzględnianie perspektywy studiów nad materialnością. Rozwijany był również wątek studiów nad kulturą materialną, w kontekście archeologii i historiografii. Uszczegóławiając, wyróżnić można następujące kierunki dyskusji:
– emocje i interakcje, cielesność i zmysłowość – jako istotne elementy/wymiary analizy;
– autoetnografia jako próba przekroczenia opozycji pomiędzy badanym a obiektem badań;
– autorefleksja i osobiste zaangażowanie w obszar badań (indywidualne usytuowanie badacza/ki) – jako możliwe perspektywy badawcze;
– praktyki jednostkowe oraz kolektywne; indywidualne narracje i dyskurs społeczny – czyli kluczowe osie analizy.
Dyskusja nad powyższymi zagadnieniami doprowadziła do wniosków m.in. na temat różnych form wiedzy (np. wiedza ekspercka lub „niejawna”, zakotwiczona w ciele czy ruchu), które mogą być brane pod uwagę w badaniach nad jedzeniem, a także nad znaczeniem inter- oraz transdyscyplinarności. Z kolei podejście intersekcjonalne, odnoszące się do kategorii klasy, rasy czy płci, zwraca uwagę, iż jedzenie może być jedynie elementem badania np. nierówności społecznych. Dyskusja skoncentrowała się ostatecznie na wymiarach zmysłowego doświadczenia: sposobach opisywania takich doświadczeń, interpretowania bodźców zmysłowych czy też posługiwania się konstruowanymi kulturowo definicjami smaku.
II. Badania nad jedzeniem a narzędzia humanistyki cyfrowej
Dyskusje dotyczyły m.in. archiwalnych zbiorów danych z badań jakościowych, w tym możliwości scalania różnych baz danych oraz korzystania z otwartych baz. Podkreślona została potrzeba ścisłej kooperacji badaczy/ek, a także promowania narzędzi cyfrowych. Potencjalnymi problemami czy też wyzwaniami na drodze do tworzenia wspólnych baz danych mogą być: kwestie prawno-etyczne (pozyskiwanie zgody od osób badanych na dalsze wykorzystywanie danych), nakłady pracy związane z administrowaniem bazami oraz opracowywaniem danych, jak również niezamierzona „technicyzacja jedzenia”, następująca wskutek tracenia kontaktu z osobami badanymi.
III. Studia nad jedzeniem w Polsce, w kontekście polityk publicznych
Poruszony został problem wykorzystywania wyników badań przez podmioty zlecające/finansujące badania dla celów komercyjnych lub politycznych. Dotyka to zagadnień instrumentalizacji badań oraz sprawczości badacza/ki na różnych etapach projektu.
Podczas dyskusji omawiane były społeczne role badaczy, związane m.in. z opracowywaniem ekspertyz czy udzielaniem konsultacji, zaangażowaniem w ruchy społeczne, występowaniem w mediach oraz popularyzowaniem wyników badań we współpracy z otoczeniem społecznym. Przyjęcie przez badaczy/ki postawy zaangażowanej związane jest z potencjałem przełamywania dominujących narracji oraz uaktywnianiem wielogłosowych debat. Tego typu strategie są szczególnie potrzebne w debatach na temat żywności (prowadzonych np. w ramach outdoorowych kampanii medialnych), których społeczne znaczenie uwydatniane jest przez kryzys klimatyczny.
I. Prowadzenie badań nad jedzeniem – podstawowe pytania
Podczas dyskusji rozważane były takie zagadnienia, jak: wykraczanie poza analizę materiałów tekstowych (np. w ramach badania przedstawień wizualnych), poszerzanie analiz jedzenia o towarzyszący mu kontekst (społeczny, historyczny) oraz uwzględnianie perspektywy studiów nad materialnością. Rozwijany był również wątek studiów nad kulturą materialną, w kontekście archeologii i historiografii. Uszczegóławiając, wyróżnić można następujące kierunki dyskusji:
– emocje i interakcje, cielesność i zmysłowość – jako istotne elementy/wymiary analizy;
– autoetnografia jako próba przekroczenia opozycji pomiędzy badanym a obiektem badań;
– autorefleksja i osobiste zaangażowanie w obszar badań (indywidualne usytuowanie badacza/ki) – jako możliwe perspektywy badawcze;
– praktyki jednostkowe oraz kolektywne; indywidualne narracje i dyskurs społeczny – czyli kluczowe osie analizy.
Dyskusja nad powyższymi zagadnieniami doprowadziła do wniosków m.in. na temat różnych form wiedzy (np. wiedza ekspercka lub „niejawna”, zakotwiczona w ciele czy ruchu), które mogą być brane pod uwagę w badaniach nad jedzeniem, a także nad znaczeniem inter- oraz transdyscyplinarności. Z kolei podejście intersekcjonalne, odnoszące się do kategorii klasy, rasy czy płci, zwraca uwagę, iż jedzenie może być jedynie elementem badania np. nierówności społecznych. Dyskusja skoncentrowała się ostatecznie na wymiarach zmysłowego doświadczenia: sposobach opisywania takich doświadczeń, interpretowania bodźców zmysłowych czy też posługiwania się konstruowanymi kulturowo definicjami smaku.
II. Badania nad jedzeniem a narzędzia humanistyki cyfrowej
Dyskusje dotyczyły m.in. archiwalnych zbiorów danych z badań jakościowych, w tym możliwości scalania różnych baz danych oraz korzystania z otwartych baz. Podkreślona została potrzeba ścisłej kooperacji badaczy/ek, a także promowania narzędzi cyfrowych. Potencjalnymi problemami czy też wyzwaniami na drodze do tworzenia wspólnych baz danych mogą być: kwestie prawno-etyczne (pozyskiwanie zgody od osób badanych na dalsze wykorzystywanie danych), nakłady pracy związane z administrowaniem bazami oraz opracowywaniem danych, jak również niezamierzona „technicyzacja jedzenia”, następująca wskutek tracenia kontaktu z osobami badanymi.
III. Studia nad jedzeniem w Polsce, w kontekście polityk publicznych
Poruszony został problem wykorzystywania wyników badań przez podmioty zlecające/finansujące badania dla celów komercyjnych lub politycznych. Dotyka to zagadnień instrumentalizacji badań oraz sprawczości badacza/ki na różnych etapach projektu.
Podczas dyskusji omawiane były społeczne role badaczy, związane m.in. z opracowywaniem ekspertyz czy udzielaniem konsultacji, zaangażowaniem w ruchy społeczne, występowaniem w mediach oraz popularyzowaniem wyników badań we współpracy z otoczeniem społecznym. Przyjęcie przez badaczy/ki postawy zaangażowanej związane jest z potencjałem przełamywania dominujących narracji oraz uaktywnianiem wielogłosowych debat. Tego typu strategie są szczególnie potrzebne w debatach na temat żywności (prowadzonych np. w ramach outdoorowych kampanii medialnych), których społeczne znaczenie uwydatniane jest przez kryzys klimatyczny.
Komentarze
Prześlij komentarz